Bağlılık ve Bağımlılık

27 Şubat 2024

Bağlılık ve bağımlılık…

Bu birbirinden farklı anlamdaki iki sözcüğün psikoloji, psikiyatri, sosyoloji ve pedagoji  alanlarında oldukça önemli yerleri vardır.

İnsanoğlu anne karnında plesanta ile bağlanmayı yaşamaya başlıyor. Doğduktan sonra ise annenin memesi ile beslenerek ve şefkati bularak bağlanıyor. Daha sonra da annenin yerini alan yedek nesnelerle bağ kuruyor ve bağımlılık devam ediyor. Çocuk için aile, okul ve arkadaş ilişkilerindeki bağlarla devam ediyor. Ergenlik döneminde ise cinsellik ve duygusallıkla birlikte aşk adı altında bağlılık ekleniyor. Özellikle bu döneme kadar yaşanan anneye olan bağımlılık büyümeye ve olgunlaşmaya engel oluyor. Okul çağında güvenli davranışı olumsuz etkiliyor, hayal kırıklığına olan direnci azaltabiliyor veya okula uyumu güçleştiriyor, sosyalliğin gelişmesine engel olabiliyor. Özetle bireyselleşme için gerekli bağımsızlığı güçleştiriyor. Yaş ilerledikçe de çocuğun bağımlılığı elektronik oyuncaklara ve oyunlara, gençlik döneminde ise bağımlılık yaşantıdaki boşluklarla madde kullanımına kadar yönelebiliyor. Yetşkinlikte ise büyüyemeyen ve  olumlu ilişkiler kuramayan  yetişkin çocuklar ve yetişkin ergenlerle karşılaşabiliyoruz. Bağlılık ve bağımlılıkla ilintili dengeler bireyselleşmede bozucu etmenler haline gelebiliyor.

Son yıllarda ebeveynlerin çocuklarına “sevgilim, aşkım, annesi, babası vb.” yakıştırmaları çocuğun ebeveyne dair olması gereken güvenli bağlılığını zedelemekte ve çocukları farklı/olumsuz bağlara sürükleyebilmektedir. Ayrıca çocuk ebeveynine “anne veya baba”diye hitap ederken birdenbire anne – baba konumuna girmektedir. Bu nedenle de aile içi hiyerarşiden çocuğun özdeşleşme süreçlerine kadar uzanan olumsuzluklar ortaya çıkabilmektedir.

 Füsun Aygölü

1 Yorum

  1. Nusret Sayitoğlu

    Sevgili Fisunla aynı görüşteyim ilave etmek istediğim bir şey var o da günümüzde sosyal hayatın fertler üzerinde eğitici rolünün ortadan kalkması ve bireylerin kendi dar çevrelerinde özerk anlamsız aşırı özgüvenli bir hale dönüşmeleridir

Yukarı